Rytro, historia gminy.

Swoje powstanie i nazwę wieś zawdzięcza zamkowi w Rytrze
usytuowanemu na Górze Zamkowej (Zamczysko), nad
Popradem (obecnie w granicach Suchej Strugi). Według
tradycji biorącej początek z zapisu w "Księdze uposażeń
diecezji krakowskiej" Jana Długosza z około 1475 r., około
1244 r. osiedlić się tu mieli niemieccy rycerze. Z tym faktem
wiązana jest etymologia nazwy Rytro, wywodzona od
niemieckiego słowa Ritter, czyli "rycerz". Dawne nazwy:
castrum Ritter 1312, Ryttro 1446 (ta od niemieckiej nazwy
osobowej Ritter), Villa Rither (1564), Rytter (1575), Rytro
(1886).

W okresie kilku ostatnich lat, pod nadzorem konserwatora
zabytków, sukcesywnie odsłaniano i rekonstruowano ruiny
zamku usytuowanego wysoko nad nurtem Popradu.

Położenie:

Wieś gminna w województwie małopolskim w powiecie
nowosądeckim. Położona jest w Beskidzie Sądeckim nad
Popradem, u ujścia do niego Wielkiej Roztoki (Roztoczanki,
Rytrzanki).
Zabudowa wsi znajduje się wzdłuż przebiegającej nad
Popradem drogi krajowej 87 i linii kolejowej 96 Tarnów -
Leluchów, wciska się też w doliny Małej i Wielkiej Roztoki oraz
przysiółki rozrzucone na zboczach wzgórz Połom i Mikołaska.
Poszczególne części wsi noszą nazwy: Cyrla, Centrum,
Kuligówka, Majchry, Majerka, Mikołaska, Mikuty, Mosówka,
Osiedle za Szkołą, Piaski, Podłubek, Połom Niżna, Połom
Wyżna, Potok (dawniej Cygański Potok), Ubocz, Wilkówka,
Zagórze (Za Górą).
Graniczy od pn. z Przysietnicą (bardzo krótki odcinek),
Barcicami Górnymi i Wolą Krogulecką (gm. Stary Sącz),
Życzanowem. Od wsch. z Suchą Strugą, od pd. z Obłazami
Ryterskimi, a od zach. z Młodowem (bardzo krótki odcinek) i z
Roztoką Ryterską.
W centrum wsi znajduje się Zajazd PTTK "Pod Roztoką".

W 2005 roku oddano do użytku narciarzy pierwszy sztucznie
oświetlony i naśnieżany stok narciarski Ryterski Raj na
Jastrzębskiej Górze. Jest to w ostatnich latach największa
inwestycja, w której udział oprócz osób prywatnych ma także
gmina.

Na szczególną uwagę zasługują ryterscy biegacze i
maratończycy, którzy stanowią bardzo liczną grupę.
Reprezentują oni barwy gminy w kraju i za granicą. Startują
m.in. w maratonie warszawskim, poznańskim, krakowskim, w
Międzynarodowym Maratonie Pokoju w Koszycach na Słowacji i
wielu, wielu innych sportowych imprezach.
Od 2006 organizowany jest w Rytrze międzynarodowy Maraton
Wyszehradzki z Podolińca na Słowacji do Rytra. Trasa jest
atestowana przez Polski Związek Lekkiej Atletyki.
Do największych osiągnięć ryterskich biegaczy należy m.in.
przebiegnięcie sztafetą Polski z południa na północ (ok. 800
km) w 2005 roku w ciągu niecałych 24 godzin, oraz
przebiegnięcie trasy pielgrzymkowej z Rytra przez Tarnów do
Częstochowy w 2006 roku.

Zabytki:

Ruiny zamku. Powstał on ok. XIII wieku w okresie walk z
Węgrami. Władysław Łokietek zezwolił starosądeckim
klaryskom, by pod zamkiem pobierały cło od towarów
spławianych Popradem. Po najeździe Rakoczego w XVII w.
zamek był ruiną..

Ciekawostki:

Mieszkała tutaj Maria Kownacka, autorka książki „Rogaś z
doliny Roztoki”.
Koło dzwonnicy nowego kościoła jest mostek na Roztoczance.
Wychodzi on na zagrodę Klusków, gdzie działa się akcja
książki. Postacie w tej powieści były autentyczne, z koziołkiem
Rogasiem i psem Łososiem włącznie. Maria Kownacka
napisała tu również książkę „Szkoła pod chmurami”.
Serdecznie witamy                                                                    W Rytrze jest godzina:
POLECAMY:
Właścicielem strony jest Stowarzyszenie  PERŁY BESKIDU SĄDECKIEGO, Rytro 572, 33-343 Rytro 
KONTAKT: 18-262-14-97, mail: perlybeskidu@gmail.com   portal: perlybs.info@gmail.com
Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich Europa inwestująca w obszary wiejskie Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 Oś 4 LEADER
Dizajn © Jot Deryng